Reistijd wordt werktijd: boost voor zelfrijdende auto?

Reistijd wordt werktijd: boost voor zelfrijdende auto?

Een vonnis van het Europese Hof van Justitie kan grote invloed hebben op onze toekomstige reispatronen. Het Hof bepaalde dat reistijd van en naar een klus werktijd is. Dit betekent waarschijnlijk dat werkgevers reistijd nuttiger willen invullen. Dit speelt zelfrijdende auto’s in de kaart.

De Volkskrant meldt dat dit grote gevolgen heeft voor werknemers die vanuit huis werken en ergens anders een opdracht uitvoeren. Denk aan adviseurs, loodgieters en thuiszorgmedewerkers.

Reistijd is geen vrije tijd

Een Spaanse vakbond begon de procedure bij het Europese Hof omdat het veiligheidsbedrijf Tyco reistijd in rusttijd wilde veranderen. Personeel dat veiligheidssystemen installeerde was soms drie uur onderweg van huis naar een klant. In het verleden kwamen Tyco-medewerkers naar een van de regionale kantoren, waar zij hun lijst met klanten kregen. Vanaf dat moment begon hun werkdag. In 2011 hief Tyco deze kantoren op.

Het Hof vindt dat reistijd niet ineens als vrije tijd geldt doordat het personeel niet meer naar kantoor hoeft te komen: ‘Tijdens de reistijd, die over het algemeen niet kan worden verkort, zijn werknemers niet in staat hun tijd vrij in te vullen en hun eigen interesses na te streven. Het feit dat werknemers hun werkdag thuis beginnen en eindigen, vloeit rechtstreeks voort uit de keuze van de werkgever om de regionale kantoren af te schaffen en niet uit een verlangen van de werknemers zelf.’

Grote gevolgen

Vakbond FNV stelt dat de uitspraak grote gevolgen heeft voor werknemers in Nederland. In sommige branches, zoals de bouw, zijn er in de cao afspraken gemaakt over de doorbetaling voor reistijd. In de thuiszorg geldt vaak dat het reizen naar klanten tussen bijvoorbeeld Diemen en Amsterdam in eigen tijd moet plaatsvinden. ‘Dat kan niet meer’, zegt bestuurder Mariëtte Patijn in de Volkskrant. ‘De arbeidsinspectie heeft weliswaar deze reistijd naar cliënten aangemerkt als arbeidstijd, waarvan “voor de hand ligt” dat die wordt betaald. Maar “voor de hand ligt” is wat anders dan wettelijk verplicht.’

Daarnaast mogen Nederlanders volgens de inspectie niet langer dan negen uur per dag werken, exclusief pauze. ‘Als reistijd als werktijd wordt gezien, betekent dit dat een gasfitter die van Arnhem naar Zeeland moet gaan en ’s morgens om half vijf vertrekt, ’s middags om half drie thuis moet zijn, rekening houdend met de pauzes.’

Betaling van reisuren

Het vonnis gaat niet over betaling van loon voor deze reistijden. ‘Het Europese Hof geeft in de uitspraak expliciet aan dat de werkgever de betaling van de reisuren bepaalt’, meldt Kim van der Hoeven op de AWVN-site. ‘Loon is een arbeidsvoorwaardelijke afspraak die tussen werkgever en werknemer gemaakt wordt. De uitspraak heeft dus geen rechtstreeks gevolg voor de hoogte van loonkosten in Nederland. Wel kan verwacht worden dat vakbonden deze uitspraak aangrijpen om dit onderwerp op tafel te krijgen.’

Bronnen en meer info:
HR Praktijk

Beeld : Smoothgroover22 / Smoothgroover22